སེལ་འཐུ་འབད་བའི་སྐབས།ས་གཏེར་གྱི་སྣུམ་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོ་འཁོར་ལོ།, དེ་ཡང་ རྒྱུ་ཆ་དང་ བཟོ་སྐྲུན་གྱི་བྱ་རིམ་ ལཱ་གི་བརྡ་མཚོན་ དེ་ལས་ མཐོང་སྣང་གི་ཁ་གསལ་ཚུ་ གཙོ་བོ་བཞི་ བརྟག་ཞིབ་འབད་དགོཔ་ཁག་ཆེ།
ས་གཏེར་གྱི་ རིམ་ཚུ་གིས་ ལྗིད་ཅན་གྱི་ ལྗིད་ཚད་དང་ གནོད་སྐྱོན་ དེ་ལས་ ལག་ལེན་འཐབ་སའི་ གནས་སྟངས་ རྩུབ་དྲགས་ཚུ་ བཟོད་དགོཔ་ལས་ གནས་ཚད་མེད་པའི་ རྒྱུ་རྐྱེན་ག་ཅི་ར་ཨིན་རུང་ ཉེན་སྲུང་གི་ ཉེན་ཁ་སྦོམ་སྦེ་ར་ འབྱུང་སྲིད་ནི་ཨིན་པས།
1. རྒྱུ་ཆ་དང་གྲུབ་ཆ།
དངོས་པོའི་སྤུས་ཚད་འདི་ རིམ་གྱི་སྟོབས་ཤུགས་དང་ ཐུབ་ཚད་ཀྱི་གཞི་རྟེན་ཨིན། ས་གཏེར་གྱི་སྣུམ་འཁོར་གྱི་མཐའ་མཚམས་ཚུ་ མཐོ་དྲགས་-ཤུགས་ཚད་དང་ གནོད་སྐྱོན་-བཀག་ཐུབ་པའི་དམིགས་བསལ་ལྕགས་རིགས་ལས་བཟོ་དགོ།
ཉོ་བའི་སྐབས་ ཐོན་སྐྱེད་འདི་ མཐོ་དྲགས་- བརྟན་ཚད་ཅན་གྱི་ མཉམ་སྦྱོར་བཟོ་བཀོད་ལྕགས་རིགས་ལས་ བཟོ་ཡོདཔ་ཨིན་ན་ ངེས་གཏན་བཟོ་ནིའི་དོན་ལུ་ བཀྲམ་སྤེལ་པ་ལས་ ཅ་ཆས་བརྟག་དཔྱད་ལག་ཁྱེར་ཅིག་ ཞུ་བ་འབད་ཚུགས། དེ་བཟུམ་གྱི་ ཅ་ཆས་ཚུ་ལུ་ སྤྱིར་བཏང་ལྕགས་རིགས་ཚུ་དང་ཕྱདཔ་ད་ ཐོན་ཤུགས་དང་ འཐེན་ཤུགས་མཐོ་དྲགས་སྦེ་ཡོདཔ་ལས་ ས་གཏེར་གྱི་སྣུམ་འཁོར་ཚུ་གི་ ལྗིད་ཚད་མཐོ་དྲགས་སྦེ་ འབག་ཚུགསཔ་ཨིན་པས།
ཁྱོད་ཀྱིས་ གནས་ཚད་དང་འཁྲིལ་ཏེ་ ངེས་གཏན་བཟོ་ནི་གི་དོན་ལས་ འོད་རླབས་དབྱེ་དཔྱད་བཟུམ་གྱི་ ཁྱད་རིག་ཅན་གྱི་བརྟག་དཔྱད་ཚུ་གི་ཐོག་ལས་ དངོས་པོ་གི་གྲུབ་ཆ་འདི་ བདེན་དཔྱད་འབད་ཚུགས། འདི་གིས་ ནག་རྫས་དང་ ཡང་ན་ མངར་ཆ་ལངམ་སྦེ་མེད་མི་ ཡང་ན་ བཙོག་པ་མང་དྲགས་བཟུམ་གྱི་ གནད་དོན་ཚུ་ བཀག་ཐབས་ལུ་ ཕན་ཐོགས་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། འདྲ་མཉམ་མེད་པའི་གྲུབ་ཆ་འདི་གིས་ མཐའ་མཚམས་ནང་ལུ་ ས་གནས་ཀྱི་ཞན་ཁོག་ཐོན་ཏེ་ བརྡབ་འགྱོ་ནི་གི་ཉེན་ཁ་ཡར་སེང་འགྱོཝ་ཨིན།
2. བཟོ་སྐྲུན་གྱི་བྱ་རིམ།
ཐོན་སྐྱེད་བྱ་རིམ་གྱིས་ རིམ་གྱི་བཟོ་བཀོད་བརྟན་ཏོག་ཏོ་དང་ ངལ་དུབ་ལུ་གདོང་ལེན་འབད་ཚུགས་མི་ཚུ་ གཏན་འབེབས་བཟོཝ་ཨིན། བཟོ་བསྐྲུན་ལེགས་ཤོམ་མེད་མི་འདི་གིས་ གསང་བའི་ཉེན་སྲུང་གི་ཉེན་ཁ་བཟོ་ཚུགས།
འདི་ཡང་ ལྕགས་རིགས་ཀྱི་ འབྲུ་སྣ་ཚུ་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་རང་ རྒྱུན་འགྲུལ་འཐབ་ནི་དང་ བཟོ་བཀོད་སྒྲིང་སྒྲིང་བཟོ་ནི་ དེ་ལས་ གནོད་སྐྱོན་ལུ་ གདོང་ལེན་འབད་ཚུགས་པའི་ ནུས་པ་ཡོདཔ་ལས་ བསྐོར་ར་རྐྱབ་སྟེ་ ཡང་ན་ བསྐོར་ར་རྐྱབ་སྟེ་ བཟོ་མི་ རིམ་སྒྲིག་ཚུ་ གདམ་ཁ་རྐྱབ་དགོཔ་སྦེ་ གྲོས་འཆར་བཀོད་ནུག། གློག་སྦྱོར་གྱི་དྲོད་ཚད་མེད་པར་ གློག་སྦྱོར་འབད་མི་ རིམ་ཚུ་ བཀག་དགོ། ག་ཅི་འབད་ཟེར་བ་ཅིན་ གློག་སྦྱོར་མ་འབད་བའི་ གློག་སྦྱོར་ཚུ་གིས་ གནོན་ཤུགས་ཀྱི་ ཆ་ཚད་ཚུ་ གོང་འཕེལ་འགྱོ་དོ་ཡོདཔ་ལས་ དུས་ཡུན་རིངམོ་སྦེ་ ལག་ལེན་འཐབ་པའི་ཤུལ་ལས་ བརྡབ་འགྱོ་འོང་།
གལ་སྲིད་ རིམ་ནང་ལུ་ གློག་སྦྱོར་འབད་ཡོད་པའི་དབྱེ་ཚན་ཚུ་ཚུདཔ་ཨིན་པ་ཅིན་ (དཔེར་ན་ སྣ་མང་-ཆ་ཤས་རིམ་སྒྲིག་ཚུ་ཨིན་པ་ཅིན་) གློག་སྦྱོར་ཚུ་ ལེགས་ཤོམ་སྦེ་བརྟག་དཔྱད་འབད་དགོ། ས་གཏེར་གྱི་མཐའ་འཁོར་ནང་ གློག་སྦྱོར་གྱི་སྐྱོན་ཆུང་ཀུ་ཅིག་ཡང་ མགྱོགས་དྲགས་སྦེ་ རྒྱ་སྐྱེད་འགྱོ་སྟེ་ འཐུས་ཤོར་བྱུང་བཅུགཔ་ཨིན།
3. ལས་དོན་གྱི་མཚོན་རྟགས་དང་ལག་ཁྱེར།
ལས་དོན་གྱི་ཚད་གཞི་ཚུ་ སྤུས་ཚད་ཀྱི་ འབོར་ཚད་ཀྱི་ བསམ་ཞིབ་ཅིག་ཨིནམ་ལས་ ས་གཏེར་གྱི་ ཅ་ཆས་ཚུ་གི་ དགོས་མཁོ་དམ་དྲག་ཚུ་ གྲུབ་དགོཔ་ཨིན།
གཙོ་བོའི་བརྡ་སྟོན་གསུམ་ལུ་གཙོ་བོར་བཏོན་ནི།
ལྗིད་ཚད་-འཁུར་བའི་ཤོང་ཚད།ས་གཏེར་གྱི་སྣུམ་འཁོར་གྱི་ ཚད་གཞི་བཀོད་ཡོད་པའི་ ལྗིད་ཚད་དང་ མཐུན་སྒྲིག་ཡང་ན་ ལྷག་དགོ། དཔེར་ན་ ཊོན་༡༠༠{{༢}} ས་གཏེར་གྱི་སྣུམ་འཁོར་གྱི་དོན་ལུ་ རིམ་ཚུ་གིས་ འབྲེལ་མཐུན་གྱི་ སྐྱེལ་འདྲེན་གནས་རིམ་ལུ་ མཐུན་དགོཔ་ཨིན་ - སྤྱིར་བཏང་ལུ་ ཉེན་སྲུང་གི་ཚད་གཞི་ཁ་སྐོང་ཡོདཔ་ཨིན།
ངལ་དུབ་འགོག་ཐབས།ངལ་དུབ་བརྟག་དཔྱད་སྙན་ཞུ་ཚུ་གི་ཐོག་ལས་ ངེས་གཏན་བཟོ་ཡོདཔ། རིམ་འདི་གིས་ དུས་ཡུན་རིངམོ་གི་-འཁོར་རིམ་གྱི་མངོན་གསལ་འདི་ ངལ་དུབ་ཀྱི་སེར་ཁ་མ་ཐོན་པར་ བཟོད་དགོཔ་ཨིན།
གནོད་སྐྱོན་འགོག་ཐབས།ས་གཏེར་གྱི་ལམ་ཚུ་ རྡོ་དང་ དོང་ཚུ་གིས་ གང་སྟེ་ཡོདཔ་ལས་ མཐའ་མཚམས་དེ་ རྡོ་གི་རྡུང་རྡེག་ཚུ་ འགྱུར་བཅོས་དང་ རྡོ་རྡེག་མ་འགྱོ་བར་ བཀག་ཚུགས་ནིའི་དོན་ལུ་ གནོད་སྐྱོན་བརྟག་དཔྱད་ཚུ་ འབད་དགོཔ་ཨིན་པས།
ལག་ཁྱེར་དང་མཐུན་སྒྲིལ།: རིམ་ཚུ་གིས་ རྒྱལ་ཡོངས་མཁོ་གལ་ཅན་གྱི་ལག་ཁྱེར་དང་ འབྲེལ་ཡོད་ས་གཏེར་འཕྲུལ་ཆས་བཟོ་གྲྭའི་གནས་ཚད་ཚུ་ བརྒལ་ཡོདཔ་ངེས་གཏན་བཟོ་དགོ། ལག་ཁྱེར་ཡོད་པའི་ཐོན་སྐྱེད་ཚུ་གིས་ བཟོ་བསྐྲུན་དང་བརྟག་དཔྱད་གཉིས་ཆ་རའི་ནང་ སྤུས་ཚད་ལེགས་ཤོམ་གྱི་ ངེས་གཏན་བྱིནམ་ཨིན།
4. སྣང་ཚུལ་དང་ཞིབ་ཕྲ།
མཐོང་སྣང་དང་ཁ་ཐོག་གི་ཁ་གསལ་ཚུ་གིས་ བཟོ་བསྐྲུན་གྱི་བྱ་རིམ་གྱི་ གཏན་གཏན་དང་ སྤུས་ཚད་ཚད་འཛིན་གྱི་གནས་ཚད་ཚུ་ གསལ་སྟོན་འབདཝ་ཨིན།
ཁ་ཐོག་གི་སྤུས་ཚད།རིམ་གྱི་ཁ་ཐོག་འདི་ མཐོང་གསལ་ཅན་གྱི་ རྨ་སྐྱོན་དང་ རྨེན་བུ་ ཡང་ན་ ཟད་འགྲོ་ཚུ་ མེདཔ་སྦེ་དགོ། བཀབ་ཆ་འདི་གཅིག་མཚུངས་དང་ བརྟན་ཏོག་ཏོ་སྦེ་ བཀབ་དགོ། ས་གཏེར་གྱི་ས་ཁོངས་ཚུ་ནང་ རློན་གཤེར་དང་ཐལཝ་གི་གནས་སྟངས་ནང་ ཁ་ཐོག་ལུ་ ལེགས་ཤོམ་སྦེ་ སྨན་བཅོས་འབད་བ་ཅིན་ ཟད་འགྲོ་འདི་ ཧ་ཅང་གིས་ མར་ཕབ་འགྱོཝ་ཨིན།
རྒྱ་ཚད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་:རིམ་གྱི་དཀྱུས་ཚད་དང་རྒྱ་ཚད་ དེ་ལས་ སྟུག་ཚད་ཚུ་ ཚད་འཇལ་ཆས་ཚུ་གིས་ འཇལ་དགོ། རྒྱ་ཚད་ཆ་མཉམ་བཟོ་གྲྭ་-ཚད་ལྡན་བཟོད་སྒོམ་གྱི་ནང་འཁོད་ལུ་འོང་དགོ། འཛོལ་བ་མེདཔ་ལས་ རིམ་དང་འཁོར་ལོ་གི་བར་ན་ མཐུན་སྒྲིག་ལེགས་ཤོམ་མེདཔ་ལས་ ལག་ལེན་འཐབ་པའི་སྐབས་ དཀྲོག་འགྱོ་ནི་དང་ ཡང་ན་ འཁོར་ལོ་ཡང་ འཕུར་འགྱོ་བཅུགཔ་ཨིན།
མཐའམ་མཇུག་བསྡུ་ནི།མཐའམ་དང་ བཱོལཊི་གི་དོང་ཚུ་ ཧུམ་ཐག་དང་ བཱར་-མེདཔ་སྦེ་དགོ། བཏོན་མ་བཏང་བའི་ བཱརར་ཚུ་གིས་ གཞི་བཙུགས་འབད་བའི་སྐབས་ གནོན་ཤུགས་འདྲ་མཉམ་མེདཔ་དང་ བཱོལཊི་ཡང་ན་ རིམ་རང་ལུ་ དུས་ཡུན་རིངམོ་ -གྱོན་ཚུགས།
ཧེ་ནན་དོང་ཧེང་འཁོར་ལོ་ཚད་ཡོད་ཀུང་སི།ཞིབ་འཚོལ་དང་གོང་འཕེལ་ དེ་ལས་ དམིགས་བསལ་གྱི་འཁོར་ལོ་བཟོ་བསྐྲུན་འབད་ནི་ལུ་ མཁས་མཆོག་སྦེ་ཡོདཔ་ད་ ལོ་བསྟར་བཞིན་དུ་ རིམ་མ་༣༠༠,༠༠༠ དང་ རིམ་མ་༢༠༠,༠༠༠ དེ་ལས་ བཀག་འཛིན་གྱི་སྒོར་སྒོར་ཚུ་ བཟོ་བསྐྲུན་འབད་ཚུགསཔ་ཨིན་པས། ཁྱོད་ཀྱིས་ཨོཕ་-མྱུར་བགྲོད་འཁོར་ལོའི་རིམ་སྒྲིག་ཉོ་འདོད་ཡོད་པ་ཅིན་ འོག་གི་ཨེབ་རྟ་འདི་ཨེབ་སྟེ་ འབྲེལ་བ་འཐབ་གནང་།